به گزارش مسیر اقتصاد مارتین هاینریش، عضو ارشد دموکرات کمیته انرژی و منابع طبیعی سنای آمریکا، در نامهای به تاریخ ۱۳ اکتبر خطاب به کریس رایت، وزیر انرژی این کشور، نسبت به کاهش شدید ذخایر راهبردی نفت و پیامدهای احتمالی آن برای امنیت انرژی آمریکا هشدار داده است. او اعلام کرده که ادامه برداشت از ذخایر اضطراری در جریان جنگ ایران، علاوه بر کاهش توان مقابله با اختلالات جدید بازار نفت، ممکن است به تأسیسات زیرزمینی ذخیرهسازی آسیب وارد کند.
ذخایر راهبردی نفت آمریکا در سال ۱۹۷۵ و پس از بحرانهای نفتی دهه ۱۹۷۰ ایجاد شد و ظرفیت اسمی کنونی آن حدود ۷۱۴ میلیون بشکه است. بر اساس اطلاعات وزارت انرژی آمریکا، موجودی این ذخایر در ۱۶ اکتبر به ۲۸۲.۲ میلیون بشکه رسیده است؛ رقمی معادل حدود ۳۹.۵ درصد ظرفیت ذخیرهسازی. موجودی ذخایر در پایان سال ۲۰۲۵ حدود ۴۱۱ میلیون بشکه بود و به این ترتیب طی کمتر از ۱۰ ماه حدود ۱۲۹ میلیون بشکه کاهش یافته است.
هشدار درباره محدودیت فنی برداشت نفت
هاینریش در نامه خود تأکید کرده است که ادامه برنامه برداشت ۱۷۲ میلیون بشکهای دولت ترامپ که پس از آغاز جنگ ایران تصویب شد، میتواند ذخایر راهبردی را به کمتر از ۲۵۰ میلیون بشکه برساند. به گفته او، برخی کارشناسان هشدار دادهاند که کاهش موجودی به کمتر از ۳۰۰ میلیون بشکه، خطر آسیب به مخازن نمکی زیرزمینی را افزایش میدهد.
این نگرانی به ساختار تأسیسات ذخیرهسازی نفت آمریکا مربوط است. نفت خام در مخازن بزرگی در لایههای نمکی زیرزمینی ایالتهای تگزاس و لوئیزیانا نگهداری میشود و برداشت و تزریق مجدد نفت، شرایط فیزیکی این مخازن را تغییر میدهد. برداشتهای مکرر و پرکردن دوباره مخازن میتواند به تغییر شکل نامطلوب دیوارههای نمکی و افزایش نیاز به تعمیر و نگهداری منجر شود.
دفتر پاسخگویی دولت آمریکا (GAO) نیز در گزارشی که در ژوئن ۲۰۲۶ منتشر شد، درباره فرسودگی تأسیسات و کاهش توان عملیاتی ذخایر راهبردی هشدار داده است. طبق این گزارش، ظرفیت مؤثر برداشت نفت از ذخایر در دسامبر ۲۰۲۵ حدود ۲.۷ میلیون بشکه در روز بوده، درحالیکه ظرفیت طراحیشده به ۴.۴ میلیون بشکه میرسد. بنابراین توان عملیاتی برداشت در آن مقطع به حدود ۶۱ درصد ظرفیت اسمی محدود شده بود.
این محدودیت علاوه بر کاهش سطح ذخایر، ناشی از فرسودگی تجهیزات، عقبافتادگی تعمیرات و توقف فعالیت بخشی از تأسیسات برای اجرای پروژههای نوسازی بوده است. گزارش GAO همچنین هزینه پروژههای تعمیراتی عمده عقبافتاده را در پایان سال ۲۰۲۵ حدود ۲۳۰ میلیون دلار برآورد کرده است.
البته محدوده ۲۵۰ تا ۳۰۰ میلیون بشکه، کف عملیاتی قطعی و یکسان برای تمام مخازن نیست. کاهش ذخایر به این سطح به معنای توقف خودکار برداشت نفت نخواهد بود، اما میتواند انعطاف عملیاتی و سرعت واکنش آمریکا به بحرانهای جدید را محدود کند. قانون آمریکا نیز برای برخی برداشتهای محدود، آستانه موجودی نزدیک به ۲۵۲ میلیون بشکه تعیین کرده است؛ محدودیتی که با اختیارات برداشت در شرایط اضطراری گسترده تفاوت دارد.
درخواست عرضه ۱۷ میلیون بشکه دیگر از ذخایر آمریکا
هشدار سنای آمریکا در شرایطی مطرح شده که دولت ترامپ همچنان برنامه عرضه نفت از ذخایر راهبردی را ادامه میدهد. وزارت انرژی آمریکا در ۱۶ اکتبر درخواست جدیدی برای واگذاری مبادلهای حداکثر ۱۷ میلیون بشکه نفت خام منتشر کرد.
این اقدام بخشی از تعهد ۱۷۲ میلیون بشکهای آمریکا در چارچوب برنامه آزادسازی هماهنگ ۴۰۰ میلیون بشکه نفت از ذخایر اضطراری کشورهای عضو آژانس بینالمللی انرژی است که در مارس ۲۰۲۶ و در واکنش به اختلال بازار جهانی نفت اعلام شد.
طبق گزارش رویترز، آمریکا تا ۱۶ اکتبر حدود ۱۳۲.۵ میلیون بشکه نفت از ذخایر راهبردی عرضه کرده و درخواست تازه، بخشی از حدود ۴۰ میلیون بشکه باقیمانده این برنامه است. وزارت انرژی پیشتر در ژوئن تلاش کرده بود این بخش از ذخایر را در قالب مبادله در اختیار شرکتها قرار دهد، اما شرکتها تنها برای دریافت حدود ۵۰۰ هزار بشکه توافق کردند.
در این روش، شرکتها نفت را از ذخایر اضطراری دریافت میکنند و متعهد میشوند در آینده آن را همراه با مقدار اضافی بازگردانند. بنابراین برداشتها در بلندمدت میتوانند جبران شوند، اما تا زمان بازگشت محمولهها، موجودی قابل استفاده برای مقابله با بحرانهای تازه کاهش مییابد.
در صورت واگذاری کامل ۱۷ میلیون بشکه پیشنهادی جدید و پیش از هرگونه بازگشت نفت، موجودی ذخایر میتواند به حدود ۲۶۵ میلیون بشکه کاهش یابد. البته تحقق این وضعیت به استقبال شرکتها، زمان تحویل و اجرای قراردادهای مبادله وابسته است.
هاینریش از وزارت انرژی خواسته است تا ۲۳ اکتبر، گزارشهای مربوط به حداقل موجودی عملیاتی، وضعیت ایمنی مخازن، برنامه تعمیرات، قراردادهای برداشت و زمان بازگشت نفت واگذارشده را در اختیار سنا قرار دهد. او همچنین از ارائه طرح قانونی برای برنامهریزی بلندمدت ذخایر و محدودکردن فروشهای غیراSeطراری خبر داده است.
کاهش ذخایر راهبردی، در کنار محدودیت ظرفیت واقعی برداشت، نشان میدهد توان آمریکا برای مداخله اضطراری در بازار نفت با محدودیتهای بیشتری روبهرو شده است. هرچند ادامه برداشت میتواند بخشی از کمبود کوتاهمدت عرضه را جبران کند، اما در صورت تداوم اختلال در تجارت انرژی از مسیر تنگه هرمز و وقوع شوکهای جدید، کاهش موجودی و مشکلات فنی تأسیسات میتواند اثربخشی این ابزار را محدودتر کند.
منابع:
نامه ۱۳ اکتبر مارتین هاینریش، کمیته انرژی سنای آمریکا
آمار رسمی ذخایر راهبردی نفت آمریکا، وزارت انرژی
گزارش دفتر پاسخگویی دولت آمریکا درباره وضعیت ذخایر راهبردی، ژوئن ۲۰۲۶
رویترز، ۱۶ اکتبر؛ درخواست مبادله ۱۷ میلیون بشکه نفت
رویترز، ۳۱ آگوست؛ محدودیتهای فنی و قانونی ذخایر اضطراری آمریکا
انتهای پیام/ انرژی

