به گزارش مسیر اقتصاد پس از سالها تمرکز شرکتهای بزرگ بازار نفت بر بازدهی کوتاهمدت و کاهش شدید هزینههای اکتشاف اکنون موج تازهای از توجه به کشف میادین جدید در حال شکلگیری است. تحلیل رویترز نشان میدهد محدودیت عرضه آینده، افت ذخایر و ضرورت امنیت انرژی، محور اصلی این تغییر رویکرد به شمار میرود. وقوع جنگ در غرب آسیا و در پی آن کاهش صادرات و آسیب به ظرفیت تولید کشورهای نفتی خلیج فارس، در این تصمیم شرکتهای بزرگ نقشی اساسی دارد.
تمرکز دوباره شرکتهای بزرگ بر جایگزینی ذخایر تولیدی
بر اساس این گزارش، تولید نفت در مناطق کلیدی همچون حوزه پرمیان آمریکا در مسیر تثبیت قرار گرفته، اما رشد تقاضا همچنان ادامه دارد. این شکاف، شرکتها را ناگزیر کرده برای جلوگیری از کاهش ذخایر قابل برداشت، راهبردهای فعالتری در حوزه اکتشاف تدوین کنند. مدیران صنعت نفت تأکید کردهاند که اتکا به قراردادهای ادغام و تملیک برای ترمیم ذخایر، با وجود موج بزرگ معاملات در سالهای اخیر، دیگر پاسخگوی نیاز آتی شرکتها نیست و بار دیگر نقش جغرافیا و زمینشناسی در حال برجسته شدن است.
در این میان، برخی مدیران حاضر در نشست سراویک هشدار دادهاند که ادامه کمبود عرضه میتواند از برآوردهای پیشین طولانیتر باشد. همزمان، تحولات ژئوپلیتیکی و شدت گرفتن تنشهای منطقهای نیز اهمیت یافتن منابع جدید را بیشتر کرده است. با توجه به اینکه در سالهای گذشته صنعت نفت کمتر از یکچهارم تولید سالانه خود را جایگزین کرده، فشار بر شرکتها برای بازسازی سریع ذخایر در حال افزایش است.
شتابگیری فرایند توسعه با اتکا به فناوریهای جدید
بخشی از راهبرد جدید شرکتها بر پایه کاهش زمان بین کشف و آغاز تولید است. برخی شرکتهای اروپایی اعلام کردهاند که با اصلاح فرایندها و همکاری متفاوت با پیمانکاران، توانستهاند زمان تبدیل اکتشاف به تولید را تقریباً به نصف کاهش دهند. در برخی موارد، تأیید پروژهها اکنون بهصورت دستهای انجام میشود تا سرعت تصمیمگیری بهبود یابد.
در همین راستا، برخی شرکتهای بزرگ از جمله اکسونموبیل سرعتعمل را معیار اصلی حضور در بلوکهای جدید اکتشافی عنوان کردهاند. این شرکت برنامه دارد تولید نفت و گاز خود را تا سال ۲۰۳۰ به سطح قابل توجهی افزایش دهد و بر اساس همین هدف، تنها وارد پروژههایی میشود که بتواند در بازه زمانی کوتاه به مرحله تولید اولیه برسد. شرکتهای دیگری نیز بر انباشت پروژههای آماده سرمایهگذاری تأکید کردهاند تا روند تصمیمگیری نهایی در توسعه میادین با وقفه مواجه نشود.
نیاز صنعت به کشفیات بزرگ برای مقابله با کمبود عرضه آینده
رویترز در گزارش خود اشاره میکند که آخرین کشف بزرگ و تعیینکننده صنایع نفت، میدان عظیم گویان است که حدود یک دهه پیش شناسایی شد. هماکنون شرکتهای بزرگ در تلاش هستند تا کشفیات مشابهی رقم بزنند و شکاف پیشبینیشده عرضه در دهه آینده را پر کنند. برخی شرکتها نسبت به کاهش محسوس سطح ذخایر خود هشدار دادهاند و اعلام کردهاند برای حفظ تداوم تولید، ناگزیرند فعالیتهای اکتشافی را احیا کنند.
در این میان، برخی شرکتها بهدنبال توسعه پروژههای جدید در مناطق پرریسکتر هستند. با این حال، تحولات حقوقی، مالی و شرایط داخلی کشورها در عملیاتی شدن این پروژهها نقش تعیینکننده دارد. از سوی دیگر، افت ذخایر برخی شرکتها تا پایینترین سطح یک دهه گذشته، ضرورت بازگشت به اکتشاف را تقویت کرده است.
تمرکز بر رشد ارگانیک و کاهش اتکا به ادغام شرکتها
در بخش دیگری از گزارش، تأکید شده که شرکتها طی ۲۵ سال گذشته بهجای توسعه ارگانیک، از ادغام و خرید شرکتهای دیگر برای افزایش ذخایر استفاده کردهاند. اما اکنون صنعت به این نتیجه رسیده که فرصتهای برخوردار از ارزش افزوده بالا در حوزه ادغام تا حد زیادی مصرف شده و راهکار اصلی برای رفع شکاف ذخایر، توسعه ارگانیک از مسیر اکتشاف است. برخی شرکتهای بزرگ اروپایی نیز برنامههای مشخصی برای افزایش قابل توجه تولید از مسیر توسعه داخلی اعلام کردهاند.
همزمان، برخی دولتها نیز برای تسهیل سرمایهگذاری در اکتشاف وارد عمل شدهاند و تلاش میکنند با کاهش دورههای صدور مجوز، شرکتها را به حضور فعالتر تشویق کنند. نمونه آن در کشورهای آفریقایی دیده میشود که زمانبندی فرایندهای اداری را بهطور محسوس کاهش دادهاند تا جذابیت سرمایهگذاری افزایش یابد.
در مجموع، تحلیل رویترز نشان میدهد صنعت نفت جهان در حال ورود به مرحله جدیدی از رقابت برای کشف میادین تازه است. نبود اطمینان نسبت به عرضه آینده، فشار بر ذخایر موجود و چالشهای ژئوپلیتیکی موجب شده اکتشاف بار دیگر به محور اصلی تصمیمگیری شرکتهای بزرگ تبدیل شود؛ مسیری که میتواند در سالهای آینده بازار جهانی انرژی را تحت تأثیر قرار دهد.
منبع: رویترز
انتهای پیام/ انرژی
