۲۵ مهر ۱۴۰۵

مسیر اقتصاد؛ رسانه تصمیم‌سازان اقتصاد ایران

شناسه: ۲۲۹۷۱۵ ۲۵ مهر ۱۴۰۵ - ۱۶:۱۰ دسته: پول و بانک کارشناس: علی شفیع زاده
۰

اداره حمایت از مصرف‌کنندگان خدمات مالی آمریکا (CFPB) در سال ۲۰۱۰ و با هدف پاسخ به ضعف‌های نظارتی و گسترش فعالیت‌های فریب‌کارانه در صنعت خدمات مالی تاسیس شد. فعالیت‌های این نهاد در حوزه مقررات‌گذاری، نظارت، اجرای قوانین، پایش بازارهای مالی، رسیدگی به شکایات و آموزش مشتریان خدمات مالی است. جریمه و جبران دو بانک بزرگ آمریکایی و جبران خسارت مشتریان آن، از نمونه فعالیت‌های نهاد در سالیان اخیر است. اما فعالیت این نهاد پس روی کار آمدن دونالد ترامپ با چالش‌هایی مواجه شده است. زیرا سیاست فعلی دولت در رابطه با این نهاد، تعطیلی و توقف فعالیت آن است.

به گزارش مسیر اقتصاد اداره حمایت  از مصرف‌کنندگان خدمات مالی آمریکا یا به اختصار «CFPB[۱]»، یک نهاد دولتی است که در پی بحران مالی سال‌های ۲۰۰۷ تا ۲۰۰۸، به موجب قانون اصلاحات وال‌استریت و حمایت از مصرف‌کنندگان (داد–فرانک)[۲] در سال ۲۰۱۰ تأسیس شد. هدف از تأسیس این نهاد، ارائه پاسخی در برابر ضعف‌های نظارتی و گسترش رویه‌های فریب‌کارانه و سوءاستفاده‌آمیز در صنعت خدمات مالی، به‌ویژه در بازار تسهیلات رهنی مسکن بود. به عبارتی دیگر، وظیفه CFPB حمایت از مصرف‌کنندگان به هنگام تعامل با بانک‌ها، مؤسسات اعتباری، وام‌دهندگان و سایر ارائه‌دهندگان خدمات مالی است[۳].

CFPB چگونه از مشتریان بازارهای مالی حمایت می‌کند؟

فعالیت‌های CFPB فراتر از رسیدگی موردی به شکایات مشتریان بوده و مجموعه‌ای از فعالیت‌های مقررات‌گذاری، نظارت، اجرای قوانین، پایش بازارهای مالی و آموزش مصرف‌کنندگان را در بر می‌گیرد. به عبارتی دیگر، CFPB تلاش می‌کند از یک‌سو با تدوین مقررات و افزایش شفافیت اطلاعات، احتمال تضییع حقوق مصرف‌کنندگان را کاهش دهد و از سوی دیگر، با دریافت و تحلیل شکایات، تخلفات احتمالی را شناسایی کرده و در صورت لزوم، برای اصلاح عملکرد مؤسسات مالی و جبران خسارت مشتریان اقدام کند.

ایجاد آگاهی در برابر قراردادهای پیچیده

نمونه‌ای از فعالیت پیشگیرانه این نهاد را می‌توان در اجرای برنامه «پیش از بدهکارشدن بدانید»[۴] در حوزه وام رهنی مسکن مشاهد کرد. در چارچوب این برنامه، فرم‌های پیچیده افشای اطلاعات تسهیلات رهنی با دو سند استاندارد جایگزین می‌شوند؛ در فرم نخست، برآورد اولیه وام در اختیار متقاضی قرار می‌گیرد که معمولاً باید حداکثر ظرف سه روز کاری پس از درخواست تسهیلات ارائه شود. در مرحله دوم، فرم افشای نهایی در اختیار متقاضایان قرار می‌گیرد. این سازوکار به متقاضی امکان می‌دهد نرخ بهره، اقساط و هزینه‌های جانبی پیشنهادهای مختلف را مقایسه کرده و پیش از پذیرش تعهد مالی، از شرایط واقعی قرارداد آگاه شود.

جریمه نهادهای مالی و جبران خسارت مشتریان

در زمینه اصلاح عملکرد و جبران خسارت مشتریان، می‌توان به دو پرونده بانک Wells Fargo و Bank of America اشاره کرد. در پرونده بانک  Wells Fargo که در سال ۲۰۲۲ مورد بررسی قرار گرفت؛ بانک مذکور در موارد متعددی پرداخت اقساط مشتریان را به ‌اشتباه ثبت کرده، هزینه‌ها و بهره‌های غیرقانونی دریافت کرده و در برخی موارد، موجب توقیف نادرست خودروها یا سلب مالکیت مسکن مشتریان شده است. در نتیجه، اداره حمایت از مصرف‌کنندگان خدمات مالی (CFPB) این بانک را به پرداخت بیش از دو میلیارد دلار برای جبران خسارت مصرف‌کنندگان و ۱.۷ میلیارد دلار جریمه نقدی محکوم کرد. در نمونه‌ای دیگر، این نهاد در سال ۲۰۲۳ با شناسایی تخلفاتی از جمله دریافت مکرر کارمزد بابت یک تراکنش، عدم پرداخت پاداش‌های وعده‌داده‌شده کارت‌های اعتباری و افتتاح حساب بدون رضایت مشتریان، Bank of America را به پرداخت بیش از ۱۰۰ میلیون دلار بابت جبران خسارت و مجموعاً ۱۵۰ میلیون دلار جریمه به اداره حمایت از مصرف‌کنندگان خدمات مالی (CFPB) و دفتر کنترل‌کننده ارز ملزم کرد.

CFPB در دو راهی ادامه یا توقف

با آغاز دوره دوم ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ در سال ۲۰۲۵، فعالیت اداره حمایت از مصرف‌کنندگان خدمات مالی (CFPB) باوجود عملکرد مثبت در پرونده‌های پیشین با چالش‌های جدی مواجه شد. دولت جدید با طرح انتقاداتی نظیر فراتر رفتن این نهاد از حدود اختیارات قانونی، تحمیل هزینه به مصرف‌کنندگان و مؤسسات مالی از طریق مقررات‌گذاری بیش‌ازحد و سیاسی‌شدن فعالیت‌های آن، کارایی و ضرورت تداوم فعالیت CFPB را زیر سؤال برد. اختلافات سیاسی و حقوقی درباره آینده فعالیت این نهاد در کشور آمریکا همچنان ادامه دارد.

پانویس:

[۱]  Consumer Financial Protection Bureau

[۲]Dodd-Frank Act

[۳] از منظر ساختار نهادی، CFPB به‌صورت اداره‌ای مستقل در درون نظام فدرال رزرو تعریف شده است و مدیریت آن با معرفی رئیس‌جمهور و تأیید سنا تعیین می‌شود. همچنین یکی از ویژگی‌های متمایز آن با سایر نهادها، تأمین مالی از طریق منابع فدرال رزرو، به‌جای فرایند معمول تخصیص سالانه اعتبارات کنگره است.

[۴] Know Before You Owe

منابع:

docs.house.gov

خبرگزاری رویترز

consumerfinance.gov

britannica.com

انتهای پیام/ پول و بانک

جهت احترام به مخاطبان فرهیخته، نظرات بدون بازبینی منتشر می شود. لطفا نظرات خود را جهت تعميق و گسترش بحث ارائه نمایید. نظرات حاوی توهين، افترا و تهمت به ديگران پاک می شود.