به گزارش مسیر اقتصاد کاهش نگرانی از اختلال در تنگه هرمز باعث شده قیمت نفت خام در بازارهای جهانی عقبنشینی کند، اما بازار فرآوردههای نفتی همچنان تحت فشار است. تجربه هفتههای اخیر نشان میدهد آرام شدن قیمت نفت خام به سرعت به بازار سوخت منتقل نمیشود و قیمت بنزین، گازوئیل و سوخت جت میتواند برای مدت طولانیتری بالا بماند.
برآوردهای رویترز نشان میدهد واردات نفت خام آسیا در ژوئن به حدود ۲۲.۱۸ میلیون بشکه در روز میرسد؛ رقمی که از ۲۰.۳۵ میلیون بشکه در ماه مه و ۱۸.۷۷ میلیون بشکه در آوریل بالاتر است. با این حال، این رقم هنوز کمتر از میانگین ۲۶.۷۶ میلیون بشکهای سه ماه پیش از جنگ است. بنابراین بازار نفت خام در مسیر بهبود قرار گرفته، اما هنوز به سطح عادی بازنگشته است.
قیمت فرآوردهها دیرتر پایین میآید
فشار اصلی در بازار فرآوردهها دیده میشود. قیمت سوخت جت سنگاپور در ۱۹ ژوئن به ۱۱۲.۴۹ دلار در هر بشکه رسید که ۲۰.۴ درصد بالاتر از سطح پیش از جنگ بود. گازوئیل با ۱۱۱.۶۱ دلار در هر بشکه، ۲۲.۱ درصد رشد داشت و بنزین با ۱۰۳.۵۶ دلار در هر بشکه، ۳۰.۶ درصد بالاتر از سطح قبل جنگ معامله شد.
این ارقام نشان میدهد بازار سوخت هنوز اثر اختلال جنگ و تنگه هرمز را به طور کامل تخلیه نکرده است. کاهش قیمت نفت خام میتواند هزینه خوراک پالایشگاهها را پایین بیاورد، اما تا زمانی که عرضه فرآوردهها افزایش نیابد و ذخایر بازار ترمیم نشود، قیمت سوخت با سرعت مشابه کاهش پیدا نمیکند.
چین حلقه مهم کمبود فرآوردهها
یکی از دلایل تداوم فشار در بازار فرآوردهها، وضعیت پالایش در چین است. واردات دریایی نفت خام چین در ژوئن حدود ۶.۷۸ میلیون بشکه در روز برآورد شده که فاصله زیادی با میانگین ۱۱.۳۷ میلیون بشکهای پیش از جنگ دارد. بخش آزاد گزارش HFI نیز میگوید واردات نفت خام چین در ژوئن نسبت به سال قبل ۴.۷ میلیون بشکه در روز کمتر بوده و پالایشگاههای مستقل این کشور حدود ۵۰ درصد ظرفیت خود فعالیت میکنند.
وقتی پالایشگاههای مستقل چین با چنین سطحی از فعالیت کار میکنند، عرضه فرآوردهها در بازار منطقهای دیرتر افزایش مییابد. چین یکی از بازیگران مهم بازار فرآوردههای نفتی آسیاست و کاهش واردات نفت و پایین ماندن نرخ فعالیت پالایشی این کشور، به تداوم فشار بر بنزین، گازوئیل و سوخت جت کمک میکند.
حاشیه سود پالایش بالا ماند
بالا ماندن حاشیه سود پالایش نیز همین وضعیت را تأیید میکند. حاشیه سود یک پالایشگاه معمولی در سنگاپور حدود ۱۱.۵۱ دلار به ازای هر بشکه اعلام شده که ۳۴ درصد بالاتر از میانگین یکساله ۸.۵۹ دلار است. وقتی حاشیه سود پالایش بالا میماند، یعنی بازار همچنان برای فرآوردههای نفتی قیمت بالاتری میپردازد و عرضه هنوز به اندازه کافی بهبود نیافته است.
در همین چارچوب، گزارشهای اخیر رویترز درباره بازار آمریکا نیز نشان میدهد قیمت نفت خام و فرآوردهها با سرعت یکسان پایین نمیآیند. در یک بازه، قراردادهای WTI حدود ۲۲ درصد افت کردهاند، اما افت قراردادهای گازوئیل بسیار کمتر و کمی بیش از ۹ درصد بوده است. این تفاوت نشان میدهد فشار بازار فرآوردهها فقط به آسیا محدود نیست و در بازارهای دیگر نیز دیده میشود.
بازار سوخت مسیر جداگانهای دارد
بازار انرژی را نمیتوان فقط با قیمت نفت خام توضیح داد. نفت خام ماده اولیه پالایشگاههاست، اما مصرفکنندگان با بنزین، گازوئیل و سوخت جت روبهرو هستند. اگر پالایشگاهها با ظرفیت پایینتر کار کنند، صادرات فرآورده محدود بماند یا ذخایر بازار کاهش یافته باشد، افت قیمت نفت خام به سرعت به کاهش قیمت سوخت تبدیل نمیشود.
بازار آسیا اکنون در همین وضعیت قرار دارد. جریان نفت خام نسبت به ماههای قبل بهتر شده، اما قیمت فرآوردهها هنوز فاصله زیادی با سطح پیش از جنگ دارد. تا زمانی که پالایشگاههای چین و دیگر عرضهکنندگان منطقهای تولید فرآورده را افزایش ندهند و عبور از تنگه هرمز به ثبات پایدار نرسد، فشار بر بازار بنزین، گازوئیل و سوخت جت ادامه خواهد داشت.
منابع:
انتهای پیام/ انرژی
