به گزارش مسیر اقتصاد جنگ ایران و بسته ماندن مؤثر تنگه هرمز، معادلات خرید نفت در آسیا را تغییر داده است. در شرایطی که بخشی از جریان نفت خام غرب آسیا با ریسک حملونقل، بیمه و تأخیر در تحویل روبهرو شده، خریداران آسیایی ناچار شدهاند بهدنبال منابع جایگزین بگردند. یکی از مهمترین برندگان این وضعیت، نفت روسیه است؛ نفتی که پس از تحریمهای غرب با محدودیتهای فروش روبهرو بود، اما اکنون به دلیل بحران عرضه در خلیج فارس، دوباره برای برخی خریداران جذابتر شده است.
ساینوپک بهدنبال جایگزین نفت غرب آسیا
رویترز گزارش داده شرکت دولتی ساینوپک چین، برای جایگزینی بخشی از نفت خام غرب آسیا، محمولههایی از نفت روسیه خریداری کرده است. منابع تجاری حجم این خرید را حدود ۸ تا ۱۰ محموله نفت ESPO برآورد کردهاند؛ نفتی که از بندر کوزمینو در شرق روسیه صادر میشود و هر محموله آن حدود ۷۴۰ هزار بشکه ظرفیت دارد.
این خرید از آن جهت مهم است که ساینوپک بهطور معمول حدود نیمی از نفت خام خود را از غرب آسیا تأمین میکند. بنابراین اختلال در تنگه هرمز برای این شرکت فقط یک مسئله قیمتی نیست، بلکه مستقیماً به امنیت عرضه و برنامه خوراک پالایشگاههای آن مربوط میشود. نفت ESPO به دلیل نزدیکی جغرافیایی به چین و امکان تحویل سریعتر، در چنین شرایطی گزینهای عملی برای کاهش فشار ناشی از اختلال در خلیج فارس است.
بحران هرمز و بازگشت جذابیت نفت روسیه
جنگ ایران باعث شده برخی خریداران آسیایی میان دو ریسک مقایسه کنند: ریسک خرید نفت روسیه در سایه تحریمهای غرب، یا ریسک وابستگی به نفت غرب آسیا در شرایطی که تنگه هرمز درگیر بحران است. افزایش ریسک مسیرهای دریایی خلیج فارس، کفه مقایسه را به سود مسکو سنگینتر کرده است.
این روند فقط به چین محدود نیست. دولت فیلیپین نیز از آمریکا خواسته معافیت خرید نفت و فرآوردههای نفتی روسیه را تمدید کند؛ معافیتی که در ۱۱ آوریل منقضی شده بود. وزیر انرژی فیلیپین گفته هدف مانیل، افزایش گزینههای تأمین انرژی و تنوعبخشی به منابع وارداتی است. این کشور همزمان گزینههایی از آمریکای جنوبی، کانادا و آمریکا را نیز بررسی میکند.
تحریمها در برابر امنیت عرضه عقب مینشینند
در شرایط عادی، فشار سیاسی آمریکا میتواند بخشی از خریداران را از نفت روسیه دور نگه دارد. اما وقتی بحران غرب آسیا امنیت عرضه را تهدید میکند، همان خریداران بهدنبال انعطاف بیشتر میروند و حتی از واشنگتن میخواهند استثناهای تحریمی را تمدید کند. این وضعیت نشان میدهد در بازار انرژی، تحریم تا جایی مؤثر است که دسترسی به جایگزین مطمئن وجود داشته باشد.
افزایش تقاضای آسیایی برای نفت روسیه، پیام مهمی برای بازار جهانی دارد: جنگ ایران فقط قیمت نفت را بالا نبرده، بلکه مسیرهای تجارت نفت را هم بازآرایی کرده است. اگر تنگه هرمز برای مدت طولانی در وضعیت پرریسک باقی بماند، نفت روسیه میتواند سهم بیشتری از تقاضای اضطراری آسیا را جذب کند و بخشی از اثر تحریمهای غرب علیه مسکو را خنثی سازد.
از این منظر، بحران هرمز به سود یکی از رقبای اصلی ژئوپلیتیکی آمریکا تمام شده است. واشنگتن با فشار بر ایران و تشدید ناامنی در مسیرهای انرژی غرب آسیا، ناخواسته زمینهای فراهم کرده که خریداران آسیایی برای تأمین امنیت عرضه، دوباره به نفت روسیه نگاه جدیتری داشته باشند.
منبع: رویترز؛ پیوند اول، پیوند دوم
انتهای پیام/ انرژی
