به گزارش مسیر اقتصاد در هفتههای اخیر، تحولات ناشی از جنگ ایران تأثیر عمیقی بر فضای اقتصادی و سیاسی اروپا و جهان گذاشته است. کاهش اعتماد اقتصادی و مصرفکنندگان، نگرانی از رکود تورمی و بیثباتی در بازارهای انرژی همگی نشانههایی از بحرانی گستردهتر هستند که پیامدهای آن فراتر از مرزهای منطقهای احساس میشود. در این میان، واکنشهای محتاطانه رهبران اروپایی و ابهام در سیاستهای ایالات متحده، بر میزان نااطمینانی در بازارهای جهانی افزوده است.
سقوط اعتماد اقتصادی اروپا در پی تشدید تنشها
اعتماد اقتصادی و اعتماد مصرفکنندگان دو شاخص مهم هستند که نشان میدهند فعالان اقتصادی و مردم نسبت به آینده اقتصاد چه احساسی دارند.
این دو شاخص در اروپا طی ماه مارس کاهش چشمگیری داشته است و این موضوع بهعنوان یکی از پیامدهای مستقیم جنگ ایران بر اقتصاد جهانی مطرح شده است. دادههای اولیه کمیسیون اروپا نشان میدهد شاخص احساسات اقتصادی هم در اتحادیه اروپا (با کاهش ۱.۵ واحدی نسبت به ماه قبل و رسیدن به ۹۶.۷) و هم در منطقه یورو (با کاهش ۱.۶واحدی و رسیدن به ۹۶.۶) در ماه مارس افت کرده است.
دلیل اصلی این افت اعتماد بدبینی شدید مردم نسبت به آینده اقتصادی کشورشان و کاهش تمایل به انجام خریدهای بزرگ است، که میتواند تقاضای مصرفی در ماههای آینده را بیشتر تضعیف کند.
نگرانی از رکود تورمی در اتحادیه اروپا
برآوردهای قبلی نشان میدهد تولید بخش خصوصی در اروپا در ماه مارس به پایینترین سطح خود طی ۱۰ ماه گذشته رسیده و به مرز رکود نزدیک شده است. این کاهش فعالیت اقتصادی باعث نگرانی کارشناسان درباره احتمال وقوع رکود تورمی شده است.
بانک مرکزی اروپا در پیشبینیهای اصلاحشده جدید خود اعلام کرده که انتظار دارد رشد اقتصادی منطقه در سال ۲۰۲۶ فقط به ۰.۹ درصد برسد. همچنین تخمین زده میشود که تورم متوسط سال جاری حدود ۲.۶ درصد باشد، رقمی که نشان میدهد کنترل کامل تورم هنوز حاصل نشده است.
کریستین لاگارد، رئیس بانک مرکزی اروپا تأکید کرده که این نهاد تمامی دادههای اقتصادی را با دقت دنبال میکند و در صورت نیاز برای مهار تورم، احتمال افزایش دوباره نرخ بهره وجود دارد. این نشان میدهد سیاستگذاران همچنان نگران پایداری تورم و ضعف رشد اقتصادی اروپا هستند.
افزایش ریسکهای اقتصادی اروپا با گسترش جنگ
رهبران اروپایی تاکنون از مشارکت مستقیم در حملات آمریکا و اسرائیل به ایران خودداری کردهاند و بسیاری از آنها این جنگ را اقدامی ضروری نمیدانند. با این حال پیامدهای این درگیری بهطور مستقیم بر اقتصاد جهانی اثر گذاشته است. وزیر دفاع آلمان هشدار داده که ادامه این بحران و بسته ماندن تنگه هرمز میتواند به فاجعهای برای اقتصاد جهانی تبدیل شود.
در همین حال دونالد ترامپ اعلام کرده که حاضر است به تلاشهای دیپلماتیک برای گفتوگو با ایران با میانجیگری پاکستان فرصت بدهد، هرچند هنوز هیچ مذاکره رسمیای تأیید نشده است. با وجود این آمریکا همزمان هزاران نیروی نظامی و تجهیزات بیشتری به منطقه اعزام کرده که احتمال آغاز یک عملیات زمینی را مطرح کرده است. اظهارات ترامپ درباره امکان تصرف نفت ایران و کنترل جزیره خارک نیز بر پیچیدگی و تنشهای این بحران افزوده است.
به گفته مجتبی رحمان مدیر بخش اروپا در گروه اوراسیا cnbc، مقامات ارشد اروپایی نگراناند که پیامدهای اقتصادی و سیاسی این درگیری بسیار بدتر از چیزی باشد که ابتدا تصور میشد. رحمان در تحلیلی نوشت نوشت: «من هفته و نیم گذشته را در بروکسل گذراندم و با بیش از ۶۰ مقام ارشد اروپایی درباره جنگ در ایران و پیامدهای آن برای اروپا گفتوگو کردم و تقریباً همه کسانی که با آنها صحبت کردم، بر سه نکته اتفاقنظر داشتند. نخست اینکه حکومت ایران احتمالاً از این بحران جان سالم بهدر خواهد برد و هرچند تضعیف میشود، اما سرسختتر و رادیکالتر از گذشته خواهد شد، دوم اینکه هرگونه تلاش برای تأمین امنیت تنگه هرمز در آینده قابل پیشبینی بسیار بعید است. سوم اینکه پیامدهای اقتصادی و سیاسی این درگیری بهویژه در رابطه با ثبات اتحاد فراآتلانتیک احتمالاً بسیار بدتر از برآوردهای رایج خواهد بود.»
منبع: cnbc
انتهای پیام/ دولت و حکمرانی

