۰۵ خرداد ۱۴۰۳

رهبر معظّم انقلاب: علاج برون رفت از مشکلات کشور «اقتصاد مقاومتی» است.

شناسه: ۱۸۰۲۲۷ ۱۹ فروردین ۱۴۰۳ - ۱۳:۰۰ دسته: انرژی، یارانه انرژی کارشناس: امیررضا راد
۰

صندوق بین‌المللی پول مدعی شده است که یارانه انرژی در جهان با هدف حمایت از خانوار و کسب و کارها به ۷ هزار میلیارد دلار رسیده است. اقتصادهای برتر جهان نظیر چین و آمریکا به دلایلی همچون تورم‌های ناگهانی سمت عرضه، به حمایت از مصرف‌کنندگان انرژی در بخش‌های مختلف تولیدی منطبق با سیاست صنعتی خود اقدام می‌کنند. در عین حال، مصرف‌کنندگان خرد انرژی که بیشتر آن‌ها خانوار هستند، مطابق با سیاست‌های حمایتی دولت‌ها، از یارانه انرژی بهره‌مند می‌شوند.

به گزارش مسیر اقتصاد دولت‌های جهان پس از نشست تغییرات اقلیمی که در گلاسکو برگزار شد، موافقت ضمنی خود را با حذف یارانه‌های غیر ضروری انرژی اعلام کردند. با این حال از آن زمان به بعد، صندوق بین‌المللی پول مدعی شده است که یارانه انرژی در جهان از ۲ هزار میلیارد دلار به ۷ هزار میلیارد دلار رسیده است؛ چرا که دولت‌ها سعی داشتند از مصرف‌کنندگان نهایی در مقابل افزایش هزینه‌های انرژی حمایت کنند.

منطق اصلی پرداخت یارانه انرژی در چین، حمایت از خانوار و توسعه صنعتی است

اقتصادهای برتر جهان از روش‌های مختلفی برای حمایت از مصرف‌کنندگان نهایی در مقابل هزینه‌های بسیار زیاد انرژی حمایت می‌کنند؛ به عنوان نمونه، چین رتبه اول جهان در زمینه اعطای یارانه انرژی را در اختیار دارد. در چین، برآورد میزان یارانه انرژی، معادل ۱۲.۵ درصد از کل تولید ناخالص ملی در سال ۲۰۲۲ بود.

در چین، منطق اصلی اعطای یارانه انرژی، در مرحله اول حمایت از خانوار و سبد مصرفی آن‌ها و در مرحله دوم، توسعه صنعتی به واسطه کارآمد بودن نهاده انرژی در این کشور است؛ به طور مثال، دولت چین هر ساله، با راهکارهایی همچون تأمین مالی مستقیم، تسهیلات ترجیحی و خرید تضمینی برق به حمایت از نیروگاه‌ها می‌پردازد.

چین در اواسط سال ۲۰۲۳، از طرح جدیدی رونمایی کرد که به نیروگاه‌هایی که از زغال‌سنگ به عنوان خوراک اولیه تولید برق استفاده می‌کنند، به ازای افزایش ظرفیت شبکه خود، در صورت نیاز پول پرداخت می‌کند. مطالعه محققان دانشگاه حسابرسی نانجینگ در سال ۲۰۲۰ نشان داد که سیاست‌های اعطای یارانه غیر مستقیم بر روی زغال‌سنگ، قیمت زغال‌سنگ را تا ۴.۲ درصد کاهش داده است.

دولت چین برای پایین نگه داشتن قدرت مصرف‌کننده و عدم افزایش قیمت سوخت، سیاست اعطای یارانه به نفت را در دستور کار خود قرار می‌دهد؛ به عنوان مثال، هنگامی که قیمت نفت به بالای ۱۳۰ دلار در هر بشکه افزایش یابد، به پالایشگاه‌های خود یارانه می‌دهد تا بتواند قیمت سوخت را برای مصرف‌کننده نهایی پایین نگه دارد.

پرداخت ۷۶۰ میلیارد دلار یارانه انرژی در آمریکا به صنایع و خانوار

صندوق بین‌المللی پول در گزارش خود تخمین زده است که میزان کل یارانه انرژی در ایالات متحده آمریکا به ۷۶۰ میلیارد دلار رسیده است و از این حیث، آمریکا بعد از چین در رده دوم بیشترین میزان اعطای یارانه انرژی در جهان قرار دارد. در آمریکا، دولت یارانه‌ای به تولیدکنندگان بخش خصوصی نفت و گاز پرداخت می‌کند تا هزینه‌های تحقیق و توسعه (R&D[۱]) شرکت‌ها را تحت پوشش خود قرار دهند. در این مدل، شرکت‌های خصوصی تولیدکننده نفت و گاز در آمریکا می‌توانند با پشتوانه دولت اقدام به ارزیابی طرح‌ها برای سرمایه‌گذاری نمایند.

رئیس جمهور آمریکا به دلیل ملاحظات سیاسی، در لایحه بودجه سال ۲۰۲۴ پیشنهاد حذف این یارانه را به کنگره آمریکا داده است اما تلاش‌های او به دلیل اعتقاد نمایندگان به کنگره به سیاست‌های اعطای یارانه انرژی به جهت حمایت از صنایع و کسب‌و‌کارها، موجب شده است تا بند فوق از لایحه بودجه حذف شود.

رویکرد حمایتی اتحادیه اروپا از مصرف‌کنندگان نهایی با اعطای یارانه انرژی

اعضای اتحادیه اروپا از جمله کشورهایی هستند که از حذف یارانه‌های غیرضروری انرژی تا پایان سال ۲۰۳۰ حمایت کردند اما به دلایلی همچون جنگ روسیه و اوکراین و افزایش جهانی قیمت حامل‌های انرژی، به حمایت از صنایع و خانوارها در قالب یارانه‌های انرژی ادامه دادند.

داده‌های صندوق بین‌المللی پول نشان می‌دهد که دولت‌های اروپایی بیش از ۳۱۰ میلیارد دلار برای اعطای یارانه انرژی به صنایع و مصرف‌کنندگان خرد، هزینه کرده‌اند. بر اساس گزارش کمیسیون اروپا، عمده یارانه پرداختی به صنایع یا خانوار، در قالب کاهش هزینه‌های انرژی و کاهش تعرفه مالیات بر مصرف انرژی بوده است. پس از آن‌که روسیه عرضه گاز به اتحادیه اروپا را قطع کرد، دولت‌های اروپایی حداقل ۲۳۰ طرح حمایت از صنایع در قالب حمایت صنعتی، یارانه غیر مستقیم انرژی و کاهش تعرفه قبض‌های مصرف‌کنندگان خانگی را در دستور کار خود قرار دادند.

پی‌نوشت:

[۱]  Research and Development

منبع: رویترز

انتهای پیام/ انرژی



جهت احترام به مخاطبان فرهیخته، نظرات بدون بازبینی منتشر می شود. لطفا نظرات خود را جهت تعميق و گسترش بحث ارائه نمایید. نظرات حاوی توهين، افترا و تهمت به ديگران پاک می شود.