تاب‌آوری چین در برابر اختلال تنگه هرمز تا چه مدت ادامه خواهد یافت؟

به گزارش مسیر اقتصاد چین به‌عنوان بزرگترین واردکننده نفت خام و گاز طبیعی مایع (LNG) در جهان، به‌نسبت تاب‌آوری بیشتری در برابر اخلال در عبور محموله‌های انرژی از مبدأ جنوب غرب آسیا دارد.

چین در برابر شوک عرضه نسبت به سایر کشورها مقاومت بیشتری دارد

چین طی ماه‌های اخیر، حجم عظیمی از نفت خام را در انبارهای خود ذخیره کرده است و چندین سال‌ است که متنوع‌سازی منابع و مسیرهای تأمین نفت و گاز را در دستور کار خود قرار داده است. به عنوان مثال چین در سال‌های اخیر سهم برقی‌سازی حمل‌ونقل را افزایش داده که این امر تقاضا برای سوخت‌های جاده‌ای را کاهش داده است.

به گفته تحلیلگران، با توجه به اینکه تنش‌های جنوب غرب آسیا، جریان عرضه از طریق مهم‌ترین نقطه عبور نفت و گاز در جهان، یعنی تنگه هرمز را مختل کرده است، پیش‌بینی می‌شود چین در برابر این شوک عرضه نسبت به سایر مناطق و کشورها از جمله اروپا، هند، ژاپن، کره جنوبی و جنوب شرق آسیا، مقاومت بیشتری نشان ‌دهد.

حدود نیمی از واردات نفت خام چین، به تنگه هرمز وابسته است

ممکن است تصور شود که چین، به عنوان بزرگترین واردکننده نفت خام، بلافاصله و به شدت تحت تأثیر کاهش عرضه قرار گیرد؛ با این حال به گفته مسئولان این کشور، ذخایر امنیتی چین شامل حدود ۱.۲ تا ۱.۳ میلیارد بشکه نفت خام در انبارهای راهبردی و تجاری است که قابلیت پاسخگویی به مدت ۴ ماه را خواهد داشت.

چین طی ۲۰ سال گذشته تلاش کرده است تا بخشی از وابستگی خود به جریان‌های نفتی دریایی را کاهش دهد؛ با این حال تخمین زده می‌شود که با وجود خطوط لوله و سهم بالای انرژی‌های تجدیدپذیر در سبد برق چین، این کشور برای ۴۰ الی۵۰ درصد از واردات نفت خام دریایی خود همچنان به جریان عبوری از تنگه هرمز وابسته است.

افزایش ذخایر چین با خرید محموله‌های تحت تحریم

راهبرد امنیت انرژی چین و برنامه این کشور برای خرید تهاجمی نفت خام ارزان‌تر، از جمله خرید محموله‌های تحت تحریم، تا حدودی از اقتصاد این کشور در برابر اختلالات کوتاه‌مدت عرضه محافظت می‌کند و برآورد می‌شود که پکن نزدیک به یک سال است با بهره‌گیری از قیمت‌های پایین‌تر برای محموله‌های تحت تحریم ایران، ونزوئلا و روسیه، نفت خام را در انبارهای تجاری و راهبردی خود ذخیره کرده است.

افزایش واردات نفت خام روسیه توسط چین سبب کاهش وابستگی به تنگه هرمز شده است

به گفته تحلیلگران بازار نفت چین، سیستم کلی تأمین نفت خام این کشور، با پشتیبانی تأمین‌کنندگان متنوع، ذخایر قابل توجه خشکی، جریان ورودی پایدار خط لوله از روسیه و تولید داخلی، مقاومت قابل توجهی در برابر اختلال در تنگه هرمز از خود نشان می‌دهد. در هفته‌های منتهی به جنگ نیز، چین به لطف افزایش خرید نفت خام روسیه که محموله‌های آن از جنوب غرب آسیا عبور نمی‌کند، وابستگی خود را به جریان نفت خام تنگه هرمز کاهش داده بود.

بر اساس داده‌های ورتکسا[۱]، سهم واردات دریایی چین که از تنگه هرمز عبور می‌کند از ۳۹ درصد در سال ۲۰۲۵، در حال حاضر به حدود ۳۳ درصد کاهش یافته است. دلیل اصلی این موضوع، جهش واردات نفت خام روسیه توسط چین از حدود ۱.۲ میلیون بشکه در روز در سال ۲۰۲۵ به حدود ۱.۸ میلیون بشکه در روز در حال حاضر است.

وابستگی ۶۰ و ۹۰ درصدی هند و ژاپن به نفت عبوری از تنگه هرمز

علی‌رغم اینکه چین بزرگترین واردکننده نفت خام در جهان است، نسبت به بسیاری از دیگر خریداران آسیایی از جمله هند، ژاپن و کره جنوبی در برابر تحولات تنگه هرمز در معرض آسیب کم‌تری قرار دارد. هند حدود ۶۰ درصد از نفت مورد نیاز خود را به تنگه هرمز وابسته است و وابستگی ژاپن به نفت جنوب غرب آسیا ۹۰ درصد گزارش شده است.

ضمن اینکه چین همچنان به نفت خام ایران و روسیه متکی است و حجم عظیمی از آن‌ها پیش از این در مخازن شناور روی کشتی‌های نزدیک سواحل چین انباشته شده است. حجم بی‌سابقه نزدیک به ۴۰ میلیون بشکه نفت خام تحت تحریم ایران، روسیه و ونزوئلا در مخازن شناور روی کشتی‌های نزدیک چین در حالت سکون به سر می‌برند. به نقل از بلومبرگ و بر اساس داده‌های کپلر، حجم نفت خام در مخازن شناور نسبت به هفته قبل از شروع جنگ آمریکا بر علیه ایران، ۱۷ درصد افزایش یافته است.

ادامه‌دار بودن انسداد تنگه هرمز، آسیب‌پذیری چین را افزایش خواهد داد

تمایل پالایشگاه‌های چینی، به ویژه پالایشگران خصوصی، به خرید نفت خام تحت تحریم می‌تواند تا حدودی آسیب کوتاه‌مدت ناشی از افزایش شدید قیمت نفت و توقف جریان عبوری از تنگه هرمز را کاهش دهد.

به گفته ورتکسا، میزان آسیب‌پذیری پکن در برابر شوک عرضه کنونی در بخش‌های مختلف پالایشی بسیار متفاوت است و پالایشگاه‌هایی که وابستگی زیادی به زنجیره تأمین مرتبط با تنگه هرمز دارند یا گزینه‌های جایگزین آن‌ها محدود است، ممکن است مجبور به تسریع برنامه‌های تعمیرات اساسی یا کاهش نرخ پالایش شوند.

به طور کلی، اگرچه بعید است چین با اختلال پالایش سراسری و فوری مواجه شود، اما بسته شدن طولانی‌مدت تنگه هرمز احتمالاً منجر به کاهش انتخابی فعالیت پالایشگاه‌ها، تغییر در جریان‌های تجاری نفت خام و تعادل عرضه و تقاضای منطقه‌ای شدیدتر در سراسر آسیا خواهد شد.

پی‌نوشت:

[۱] Vortexa

منبع: اویل پرایس

انتهای پیام/ انرژی