به گزارش مسیر اقتصاد کشورهای آمریکا، کانادا و مکزیک از زمان روی کار آمدن ترامپ در آمریکا در حال مذاکره در زمینه اصلاح قرارداد تجارت آزاد سه جانبه خود موسوم به نفتا هستند. دولت ترامپ اعلام کرده است شروط متعددی را در این زمینه در نظر دارد و در صورتی که کشورهای کانادا و مکزیک این شروط را نپذیرند از این توافق خارج خواهد شد.
یکی از مهم ترین شروط ترامپ در اصلاح توافق تجاری نفتا اصلاح سه فصل ۱۱ ، ۱۹ و ۲۰ این توافق نامه است. دولت آمریکا خواستار حذف و یا کاهش قوانین الزامآور موجود در این فصل ها است.
منافع کانادا از حذف سازوکار حل اختلاف سرمایه گذار-دولت
این در حالیست که مرکز کانادایی «سیاست های جایگزین» روز سهشنبه طی گزارشی اعلام کرد اجرای فصل ۱۱ توافقنامه نفتا بالغ بر ۳۱۴ میلیون دلار هزینه برای این کشور در بر دارد. به موجب قوانین مندرج در این فصل شرکت ها میتوانند دولت ها را تحت پیگرد قانونی قرار دهند.
با اینحال دولتمردان کانادا – علی رغم هزینهی ۳۱۴ میلیون دلاری بر دوش مالیات دهندگان کانادا – به دنبال حفظ نظام حل اختلافی هستند که به شرکت ها امکان میدهد دولت را تحت پیگرد قانونی قرار دهند. این قوانین، سازوکار حل اختلاف سرمایهگذار-دولت نام گرفته اند.
کارشناسان داخلی کانادا معتقدند مذاکرات آتی برای تجدید نظر در نفتا فرصت مناسبی است که کانادا خود را از سازوکار حل اختلاف سرمایهگذار-دولت در این توافقنامه نجات دهد و یا حداقل مسئولیت تامین هزینههای آن را از دوش خود بردارد.
این کارشناسان معتقدند تصمیم تیم ترامپ به حذف الزام اجرای سازوکار حل اختلاف به سود دولت کانادا است. این درحالی است که بسیاری از پیشنهادات تیم ترامپ در گفتگوهای نفتا برای منافع کانادا زیانبار است.
مواضع آمریکا در قبال یه فصل ۱۱، ۱۹ و ۲۰ نفتا
فصل ۱۱ نفتا به این منظور طراحی شده است که به سرمایهگذاران اطمینان دهد وقتی در یک کشور خارجی به کسب و کار میپردازند درصورت پیدایش نزاع با دولت حاکم بتوانند در یک دادگاه بیطرف و به دور از رفتار تبعیضآمیز دادخواهی کنند. تیم ترامپ میگوید قوانین این فصل منجر به کوچ مشاغل به مکزیک شده است و درپی آن است که مشارکت در آن را اختیاری نماید.
فصل ۲۰ که به ندرت از آن استفاده میشود این امکان را فراهم میکند که دولت ها بتوانند یکدیگر را تحت پیگرد قانونی قرار دهند. تیم ترامپ به دنبال آن است که الزامات این فصل حذف شود و صرفا جنبهی توصیهای داشته باشد.
فصل ۱۹ درخواست بزرگ کانادا در نسخه اصلی نفتا بود که هم اکنون نیز برایش یک اولویت است. این فصل به شرکت ها امکان میدهد وضع تعرفههای تنبیهی از سوی دولتها را مورد شکایت قرار دهند مانند چیزی که برای الوار چوب نرم کانادا و همچنین هواپیماسازی بمباردیر در ماه های اخیر رخ داده افتاد. تیم ترامپ میخواهد فصل ۱۹ را به طور کامل حذف نماید تا به راحتی بتواند تعرفه واردات تنبیهی بر محصولات کانادایی و مکزیکی اعمال نماید.
کانادا بزرگترین بازنده اجرای سازوکار حل اختلاف اجباری
مرکز سیاست های جایگزین کانادا میگوید این کشور بیش از آمریکا و مکزیک مورد شکایت های تحت فصل ۱۱ قرار گرفته است و روند شکایت ها از دولت کانادا نیز رو به افزایش است؛ به طوری که از سال ۲۰۱۰ تا کنون کانادا دوبرابر مجموع شکایت هایی که تحت این فصل از آمریکا و مکزیک صورت گرفته، مورد شکایت واقع شده است.
گفتنی است وضعیت کانادا در نسبت محکومیت ها در شکایت های صورت گرفته نیز نامناسب است؛ زیرا این کشور در ۹ شکایت پیروز و در ۸ شکایت محکوم شده است. در حالی که این تعداد برای مکزیک، ۷ پیروزی در برابر ۵ محکومیت و برای آمریکا، ۱۱ پیروزی و بدون محکومیت بوده است.
هماکنون نیز کانادا با ۸ شکایت روبروست که پرونده آنها در جریان است. از جمله این ۸ شکایت میتوان به شکایت اخیر شرکت اومنیتراکس اشاره کرد که مربوط به خط آهن شکستهی کارخانهی چرچیل میشود و همچنین شکایت شرکت لون پاین از شرکت کوبک که بنا دارد طی این شکایت ۴۷۵ میلیون دلار از کوبک غرامت دریافت کند.
موافقت مشروط کانادا با حذف فصل ۱۱ از نفتا
کارشناسان کانادایی پیش بینی می کنند کانادا در مورد حذف فصل ۱۱ با آمریکا و سایرین همراهی کند به این شرط که یا متعهد به آن بمانند و یا در سایر حوزه ها امتیازاتی بدهند.
کریستیا فریلند وزیر خارجهی کانادا نیز درخصوص مذاکرات بازبینی نفتا گفته است: کانادا در دور ششم مذاکرات نفتا که قرار است هفتهی آینده در مونترئال برگزار شود طرحهای خلاقانهای را در پاسخ به پیشنهادات غیرقانونی آمریکا ارائه خواهد کرد.
به گفته فریلند کانادا امیدوار است مذاکرات مجدد نفتا به بهترین شکل به سرانجام برسد اما خود را برای بدترین حالت یعنی خروج آمریکا از این توافق نیز آماده کرده است.
منبع : 660news