مسیر اقتصاد/ با گذشت سالها از دوران ریاست جمهوری هوگو چاوز و تشدید تحریمها، ایران و ونزوئلا در مواجهه با تغییرات سیاسی و اقتصادی قرار گرفتهاند. امروزه، اگرچه ادعاهای زیادی درباره «سرمایهگذاری گسترده ایران در ونزوئلا» مطرح شده است، اما واقعیت این است که بیشتر طرحهای همکاری توسط شرکتهای خصوصی ایرانی و با سرمایه ونزوئلا اجرا شدهاند.
ابعاد سرمایهگذاری ایران در ونزوئلا چقدر بوده است؟
در حوزه خودرو، کارخانه مونتاژ سمند و پراید یکی از مهمترین طرحهای دو کشور است. اکثریت سهام این کارخانه متعلق به ونزوئلا است و هزاران خودرو ایرانی در آن مونتاژ شدهاند. همچنین، شرکت کیسون ۲۰ هزار واحد مسکونی ساخته و پول کامل خود را دریافت کرده است. این شرکت یکی از موفقترین شرکتهای ایرانی در ونزوئلا بوده و سود خوبی از پروژهها کسب کرده است.
در حوزه انرژی، کارخانه سیمان از نوع EPC توسط شرکتهای ایرانی اجرا شده است. اما این پروژه با مشکلات مدیریتی و تاخیرهای زیادی همراه بود و جریمههایی نیز بین دو طرف به وجود آمده است. اما این امر نشاندهنده سرمایهگذاری مستقیم ایران نیست، بلکه نتیجه تفاوت در اجرای قرارداد است.
در مورد بیمارستانها، کارخانههای فولادی و آب شیرینکن، ادعاها کاملاً نادرست هستند. هیچ پروژهای از این نوع توسط شرکتهای ایرانی در ونزوئلا اجرا نشده است. به طور خلاصه بیش از ۲۳۰ پروژه در ونزوئلا اجرا شده که اکثر آنها توسط شرکتهای خصوصی ایرانی و با سرمایه ونزوئلا انجام شدهاند.
در حوزه پتروشیمی، یک شرکت خصوصی ایرانی در حال اجرای پروژه تولید اوره در ونزوئلا است و تاکنون موفقیتهای قابل توجهی داشته است. این پروژه میتواند در صورت تغییر سیاسی در ونزوئلا، تحت تأثیر قرار گیرد.
آینده روابط اقتصادی دو کشور به کدام سو میرود؟
در دوران چاوز، شرکتهای ایرانی از معافیتهای گمرکی و نرخ ارز دولتی بهرهمند میشدند. اما با تشدید تحریمها و تغییر سیاستها، این مزایا از بین رفت. اکنون، مطالبات معوق ایران در ونزوئلا حدود ۲۵۰ میلیون دلار است که بسیار کمتر از ۸ میلیارد دلار قرارداد منعقد شده و ۱۵ میلیارد دلار تفاهمنامه است.
در نهایت، اگر حکومت فعلی در ونزوئلا پایان یابد و دولتی نزدیک به آمریکا بر سر کار آید، روابط ایران و ونزوئلا میتواند تحت فشار قرار گیرد. به ویژه در حوزههای اقتصادی و انرژی، زیرا ایران به دنبال حفظ مطالبات خود و ادامه طرحهای موجود است. اما تغییر سیاسی در ونزوئلا میتواند بر ادامه طرحها و مذاکرات اقتصادی تأثیر بگذارد.
انتهای پیام/ تجارت و دیپلماسی
